Is een ouderschapsplan verplicht?
26 oktober 2023 
3 min. leestijd

Is een ouderschapsplan verplicht?

Wanneer je gaat scheiden heb je een hoop zaken te regelen, zeker als je kinderen hebt. Bij wie gaan de kinderen wonen? Hoe verdelen jullie de zorg voor de kinderen? Dit zijn voorbeelden van vragen waar jij je eigenlijk niet mee bezig wilt houden in deze moeilijke periode. Het is echter voor de kinderen erg belangrijk om het goed te regelen. Je doet dit middels een ouderschapsplan, maar is een ouderschapsplan verplicht? Je leest er meer over in dit blog.

Is een ouderschapsplan verplicht?

Ja, in Nederland is een ouderschapsplan verplicht voor:

  • Gehuwde ouders die gaan scheiden en die minderjarige kinderen hebben;
  • Geregistreerde partners met gezamenlijk gezag over minderjarige kinderen die uit elkaar gaan. 

Sinds 2009 is het volgens de wet verplicht om een ouderschapsplan op te stellen als de ouders van minderjarige kinderen gaan scheiden of uit elkaar gaan. 

Het doel van het plan is om na de scheiding samen de verantwoording te dragen over de opvoeding en zorg. Door het plan blijven beide ouders hun kinderen zien, deze tijd hoeft echter niet evenredig verdeeld te worden.

Wat is een ouderschapsplan precies?

Een ouderschapsplan is een officieel document waarin afspraken tussen jou en je ex-partner opgesteld staan over de zorg en opvoeding van jullie kind(eren). De volgende afspraken zijn verplicht:

  • Zijn de kinderen betrokken bij het opstellen van het plan?
  • Hoe wordt de zorg, opvoeding en omgang geregeld en verdeeld?
  • Hoe de informatieverstrekking betreffende de kinderen verloopt;
  • Hoe gezamenlijke belangrijke beslissingen genomen worden;
  • Alimentatie en kosten voor de opvoeding.

Het document moet door beide ouders ondertekend worden.

Wat is een ouderschapsplan precies?

Waarom is een ouderschapsplan verplicht?

Een ouderschapsplan is verplicht uit bescherming van de kinderen. De wetgeving wil het belang van het kind vooropstellen wanneer hun ouders besluiten te scheiden. Een scheiding is voor alle partijen een moeilijke gebeurtenis, maar vooral voor de kinderen. Voor hun welzijn en hun toekomst is het van groot belang dat ze snel weer stabiliteit en zekerheid in hun leven hebben. Dit kan alleen maar bereikt worden door het maken en nakomen van duidelijke afspraken. Door het ouderschapsplan verplicht te stellen worden ouders gedwongen om weloverwogen keuzes en afspraken te maken.

Uitzonderingen op de regel

Een ouderschapsplan is niet in alle gevallen verplicht. Er bestaan een aantal uitzonderingen op de regel. Het kan bijvoorbeeld zo zijn dat ouders van kinderen geen gezamenlijk gezag hebben. Een van de partners is dan niet de biologische vader of moeder, dus hij of zij heeft dan nooit het gezag gehad over het kind of de kinderen. 

Wonen jullie samen, hebben jullie kinderen, maar zijn jullie geen geregistreerd partners? Ook dan is het niet verplicht om een ouderschapsplan op te stellen als jullie uit elkaar gaan. Je doet er echter goed aan om dit wel te doen! Het kan ook zo zijn dat het opstellen van een plan niet mogelijk is. Een van de ouders zou bijvoorbeeld gewelddadig kunnen zijn naar jou en/of de kinderen. Een ouderschapsplan is in zo’n geval niet verplicht.

Wat als je geen ouderschapsplan hebt?

Heb je (nog) geen ouderschapsplan, maar ben je wel volgens de wet verplicht om er een te hebben? Dat is het zaak om zo snel mogelijk een plan op te stellen. Je hebt twee mogelijkheden om dit te doen: Zelf een ouderschapsplan opstellen of een mediator inschakelen die jullie erbij helpt. Wil je een goed ouderschapsplan opstellen? Volg dan de volgende stappen:

  • Beschrijf hoe de situatie is tussen jou en je ex-partner en de kinderen;
  • Maak afspraken over een omgangsregeling;
  • Leg vast hoe de kosten verdeeld worden en eventuele kinderalimentatie;
  • Maak duidelijke afspraken over informatieverstrekking;
  • Spreek duidelijk af hoe jullie belangrijke beslissingen gaan nemen omtrent de kinderen;
  • Leg vast hoe de kinderen betrokken zijn in het opstellen van het plan;
  • Maak afspraken over school, sport en hobby;
  • Leg vast hoe jullie omgaan met het aanpassen van het plan;
  • Zijn jullie het eens? Dan moeten beide ouders het ouderschapsplan ondertekenen. 

Zelf een ouderschapsplan opstellen is goed te doen als beide ex-partners nog een goede verstandhouding hebben. Als de verstandhouding minder goed is, dan is het verstandig om een mediator in te schakelen.

Conclusie

Ben je gehuwd en heb je minderjarige kinderen? Had je een geregistreerd partnerschap en hadden jullie gezamenlijk gezag over de kinderen? Dan ben je verplicht om een ouderschapsplan op te stellen wanneer jullie uit elkaar gaan. Dit plan is verplicht gesteld om de kinderen van uit elkaar gaande ouders te beschermen. Je kunt zelf een ouderschapsplan opstellen, maar je kunt dit ook doen bij een mediator.

Gerelateerde informatie

In de kennisbank op mijn website vind je tientallen handige blogs en artikelen.

Over de schrijver
Mijn naam is Sarah Köller. Ik ben advocaat mediator met een eigen praktijk op Walcheren (Zeeland) en in Amsterdam. Ik ben gespecialiseerd in het begeleiden van mensen die gaan scheiden. Daarnaast geef ik opleiding aan andere gespecialiseerde advocaten en mediators. In 2012 schreef ik het boek ‘scheiden’ en in 2015 het boek ‘trouwen’. Ik studeer psychologie aan de open universiteit. Gedegen kennis van de psychologie is naar mijn mening van onschatbare waarde in de familierechtpraktijk. Mijn missie: Een scheiding zonder verliezers!
Reactie plaatsen