arrow_drop_up arrow_drop_down
4 juli 2016 

Verdeling gemeenschap​ van goederen

Lyrics: Acda en de Munnik – De Kapitein Deel II

Cd van jou, cd van mij
Cd van ons allebei
Maar gekregen van m’n moeder
Van mijn moeder dus van mij

Verdeling gemeenschap: Ieder de helft

Als je geen huwelijksvoorwaarden hebt opgesteld en je in Nederland getrouwd en woonachtig bent dan is er door het huwelijk in de meeste gevallen een gemeenschap van goederen ontstaan. In bepaalde (internationale) huwelijken kan dat anders zijn, dus laat je goed informeren.
De gemeenschap wordt volgens de wet sinds 1 januari 2012 ontbonden op het moment van indiening van het verzoek tot echtscheiding. Alles wat er dan is (of niet is, zoals schulden) valt in beginsel in de gemeenschap. De gemeenschap van goederen dient volgens de wet ‘bij helfte’ te worden verdeeld. Hiervan mag je in onderling overleg afwijken.

Uitzondering: schenkingen en nalatenschappen onder uitsluiting

Een uitzondering wordt volgens de wet gemaakt voor, tijdens het huwelijk door één van de partners ontvangen nalatenschappen of schenkingen, waarbij door de erflater of de schenker een uitsluitingsclausule is opgenomen. Een uitsluitingsclausule houdt in dat de nalatenschap of schenking niet in de gemeenschap valt. Wanneer er later wordt gescheiden dan wordt hierdoor voorkomen dat de andere partner (ook wel de koude kant genoemd) er met de helft van de nalatenschap of schenking vandoor gaat, ook al is er een gemeenschap van goederen.
Dit vermogen, dat van één partner is, wordt privévermogen genoemd. Naast de gemeenschap van goederen is er dan privévermogen van één van de echtgenoten.

Geen uitsluitingsclausule

Wanneer je in gemeenschap van goederen bent getrouwd is het even opletten. Nalatenschappen vallen, voor zover de gemeenschap nog niet is ontbonden (dus als het echtscheidingsverzoek nog niet is ingediend), in de gemeenschap van goederen als geen ‘uitsluitingsbeding’ in het testament is opgenomen.

Hoe houd je een erfenis buiten de verdeling gemeenschap

Stel je voor, je ligt in scheiding maar het verzoek is nog niet ingediend en je moeder overlijdt zonder testament maar met vermogen. Dat vermogen moet je dan delen met je (bijna-) ex.
Dit kan worden voorkomen door mogelijke erflaters er op te wijzen dat zij een uitsluitingsclausule in hun testament kunnen opnemen. Wanneer een uitsluitingsclausule is opgenomen in het testament valt de nalatenschap niet meer in de gemeenschap. Het wordt dan privévermogen en valt niet in de gemeenschap van goederen.

Wijziging huwelijksvermogensrecht op 1 januari 2012

Ingaande 1 januari 2012 is het huwelijksvermogensrecht gewijzigd. Aanvankelijk had de wetgever een ruimere wijziging van het huwelijksvermogensregime voor ogen. Het was de bedoeling de gemeenschap van goederen, die nu voor iedereen die geen huwelijksvoorwaarden maakt geldt, volledig uit te kleden. Hierdoor zou al het vermogen dat voor het huwelijk al aanwezig was en ook de voor het huwelijk aanwezige schulden niet in een gemeenschap van goederen terecht komen. Dit vermogen en deze schulden zouden dan privé blijven. Dit kan grote voordelen opleveren. Vaak wordt het als niet redelijk gezien dat vermogen dat iemand voor het huwelijk heeft opgebouwd in één keer gemeenschappelijk wordt. Als nog veel onredelijker wordt het gezien dat een schuld van één echtgenoot ineens gemeenschappelijk wordt door het huwelijk. De andere echtgenoot heeft met het ontstaan van de schuld vaak niets te maken gehad.

Door verschillende amendementen (wijzigingen die de Tweede Kamer kan aanbrengen in een wetsvoorstel) is van de oorspronkelijke bedoeling van de wetgever niet veel terecht gekomen. Is er dan nog iets gewijzigd? Ja, ingaande 1 januari 2012 zijn toch nog enkele wijzigingen in werking getreden.

De allerbelangrijkste is dat de gemeenschap van goederen niet meer eindigt op het moment van inschrijving van de echtscheiding. Maar op het moment dat het verzoekschrift tot echtscheiding wordt ingediend bij de rechtbank. Dit heeft grote voordelen. Op het moment dat een verzoek tot echtscheiding is ingediend zie je dat in veel gevallen de band tussen de echtgenoten vermindert. Zij gaan bijvoorbeeld apart wonen en hebben geen zicht meer op wat de ander aan het doen is en hoe de ander zijn geld besteedt. Vaak was er dan de angst dat de andere echtgenoot schulden zou maken. De echtgenoot die hier geen zicht op heeft kon dan toch aansprakelijk worden gesteld voor die nieuwe schuld.

Ontbonden maar nog niet verdeelde huwelijksgemeenschap

Deze situatie is nu veranderd. Vanaf het moment dat het echtscheidingsverzoek wordt ingediend, wordt de huwelijksgemeenschap als het ware bevroren. Juridisch zeggen we dan dat er een ontbonden maar nog niet verdeelde huwelijksgemeenschap is. Schulden die hierna ontstaan vallen dus niet in de gemeenschap van goederen.

Hiervoor is het dan wel van belang dat de mogelijke schuldeiser op de hoogte had kunnen zijn van het gegeven dat een echtscheidingsverzoek is ingediend. Om dit te bewerkstelligen dient de advocaat een bewijs van het indienen van het echtscheidingsverzoek te laten inschrijven in het huwelijksgoederenregister. Dit register wordt bijgehouden door de griffie van de rechtbank van de plaats waar het huwelijk is gesloten. Zodra het ingediende verzoek hier is ingeschreven wordt de schuldeiser geacht hiervan op de hoogte te zijn.

Naast deze kleine beperking van de huwelijksgoederen-gemeenschap zijn nog enkele andere wijzigingen in werking getreden. Deze wijzigingen hebben betrekking op de inlichtingenplicht voor echtgenoten, de vergoedingsrechten tussen echtgenoten en de vruchten
van privégoederen.

Over de schrijver
Mijn naam is Sarah Köller. Ik ben advocaat mediator met een eigen praktijk op Walcheren (Zeeland) en in Amsterdam. Ik ben gespecialiseerd in het begeleiden van mensen die gaan scheiden. Daarnaast geef ik opleiding aan andere gespecialiseerde advocaten en mediators. In 2012 schreef ik het boek ‘scheiden’ en in 2015 het boek ‘trouwen’. Ik studeer psychologie aan de open universiteit. Gedegen kennis van de psychologie is naar mijn mening van onschatbare waarde in de familierechtpraktijk. Mijn missie: Een scheiding zonder verliezers!
Reactie plaatsen